Türkmenistan BMG-niň tebigaty goramak boýunça esasy Konwensiýalaryny tassyklap, öz üstüne alan borçnamalaryny ýerine ýetirmäge ygrarlylyk görkezýär. Olardan Hazar deňziniň deňiz gurşawyny goramak maksady baradaky Çarçuwaly Konwensiýa, Hazar deňziniň kanuny ýagdaýy baradaky Konwensiýa, Biologiýa taýdan köpdürlilik baradaky Konwensiýa, Çölleşmä garşy göreşmek boýunça Konwensiýa, Suw — batgalyk yerler hakyndaky Ramsar Konwensiýasy  ýaly halkara resminamalaryň esasynda dowam etdirilýän hyzmatdaşlygyň netijeli başlangyçlarynyň ähmiýetini hem bellemek zerurdyr.

Türkmenistanyň ekologiýa syýasaty döwlet ösüşiniň ileri tutulýan ugurlarynyň biri bolup, daşky gurşawy goramak, tebigy serişdelerden netijeli peýdalanmak boýunça milli strategiýa üstünlikli durmuşa geçirilýär. Ol her bir adamyň, tutuş jemgyýetiň we tebigatyň özara täsiri, adamyň daşky gurşawa garaşlylygy hem-de daşky gurşawy özgerdiji hökmünde onuň jogapkärçiligi baradaky garaýyşa esaslanýar. Hormatly Prezidentimiziň Ermenistan Respublikasynda BMG-niň Biodürlülik baradaky maslahatyň çäklerinde geçirilen Liderler sammitinde eden çykyşynda bu ugur boýunça birnäçe teklipleri öňe sürmegi hem ekologiýa syýasatymyzyň ýörelgelerine esaslanýar. Ýerewandaky «Meridian» sergi we çäreler merkezinde geçirilen ýokary derejeli sammite BMG-niň Baş sekretary, döwlet hem-de Hökümet Baştutanlary, tebigaty goramak boýunça guramalaryň ýolbaşçylary, BMG-niň wekilleri hem-de halkara bilermenler gatnaşdylar. Sammitiň gün tertibine ekoulgamlary we biologik köpdürlüligi goramak, ekologiýa başlangyçlaryny maliýeleşdirmek hem-de BMG-niň Biodürlülik baradaky maslahatynyň esasy maksatnamasyna (COP17) taýýarlyk görmek bilen baglanyşykly meseleler girizildi.

Hormatly Prezidentimiz öz çykyşynda Liderleriň şu gezekki sammitiniň döwletleriň dünýäde biologik köpdürlüligi gorap saklamaga hem-de kabul eden borçnamalaryndan anyk hereketlere geçmäge umumy syýasy erklerini tassyklamak üçin mümkinçilik döredýändigini belledi. Biziň ýurdumyz öz üstüne alan halkara borçnamalaryna berk ygrarly bolmak bilen, BMG-niň tebigaty goramak boýunça konwensiýalarynyň ýörelgelerini yzygiderli goldaýar. Ýurdumyzyň ekologiýa döwlet strategiýasy milli bähbitler bilen ählumumy ösüş ýörelgelerini sazlaşykly utgaşdyrýar. Hormatly Prezidentimiz ýurdumyzyň bioköpdürlüligiň azalmagynyň, howanyň üýtgemeginiň, çölleşmäniň we topragyň ýaramazlaşmagynyň ekologiýa howpsuzlygyna hem-de ýurtlaryň durnukly ösüşine gönüden-göni täsir edýän özara baglanyşykly wehimler bolup durýandygyndan ugur alýandygyny bellemek bilen, bu işde birnäçe ileri tutulýan ugurlara esaslanylýandygyny nygtady. Türkmenistanyň 2026 — 2035-nji ýyllar üçin bioköpdürlüligi gorap saklamak boýunça Milli strategiýasy we Hereketleriň meýilnamasy halkara hyzmatdaşlar bilen bilelikde ählumumy çarçuwaly maksatnamanyň maksatlaryny nazara almak bilen işlenip taýýarlanylandyr.

Arkadagly Gahryman Serdarymyz serhetüsti ekoulgamlary, haýwanlaryň migrasiýa ýollaryny we tebigy serişdeleri gorap saklamak maksady bilen, sebit hyzmatdaşlygynyň giňeldilmegini ileri tutulýan ugurlaryň hatarynda görkezdi. Şunda ýurdumyzyň Hazar deňziniň ekologiýa abadançylygyna, Aral deňziniň basseýniniň ekoulgamyny goramaga hem-de çölleşmä garşy göreşmäge aýratyn ähmiýet berýändigine ünsi çekdi. Bu wezipeleriň netijeli çözülmegi döwletleriň ylalaşyky hereketlerini, ylmy taýdan esaslandyrylan çözgütleri hem-de hyzmatdaşlygyň uzak möhletli gurallaryny talap edýär. Hormatly Prezidentimiz BMG-niň ugurdaş edaralary bilen hyzmatdaşlygy, şol sanda tebigy prosesleri ylmy esasda öwrenmek, suw hem-de deňiz ekoulgamlaryny gorap saklamak, ekologik gözegçiligiň usullaryny kämilleşdirmek ulgamlarynda özara hyzmatdaşlygy ösdürmegiň möhümdigini belläp, BMG-niň Baş Assambleýasynyň 81-nji sessiýasynyň çäklerinde Türkmenistanyň ekologiýa howpsuzlygy we howanyň üýtgemegine garşy durnuklylyk ulgamynda halkara hyzmatdaşlygy pugtalandyrmaga gönükdirilen başlangyçlary öňe sürmegi dowam etjekdigini nygtady.

Hormatly Prezidentimiziň ýokary derejeli sammitde beýan eden garaýyşlary ýurdumyzyň ekologiýa abadançylygyny, durnukly ösüşi gazanmak ugrunda halkara hyzmatdaşlyga taýýardygynyň aýdyň görkezijisi boldy. «Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany» ýylynda türkmen halkynyň Milli Lideriniň hem-de Arkadagly Gahryman Prezidentimiziň halkymyzyň asuda, abadan we bagtyýar durmuşda ýaşamagy, ekologiýa howpsuzlygynyň we amatly daşky gurşawyň ýokary derejede goralmagy ugrunda alyp barýan işleriniň üstünliklere beslenmegini arzuw edýäris!

Röwşen AGALYÝEW,
Türkmenistanyň Telekommunikasiýalar we informatika institutynyň Aragatnaşygyň radio tehnologiýalary fakultetiniň Elektorinika howpsuzlyk ulgamlary hünäriniň 1-nji ýyl talyby.