Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe hormatly Prezidentimiz Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň tagallalary bilen bilim ulgamynda dünýä ülňülerine laýyk gelýän özgertmeler amala aşyrylýar. Ýaş nesliň köp dilli, giň gözýetimli we dünýä ylmyna ukyply bolup ýetişmeginde rus diliniň orta mekdeplerde okadylyşy möhüm ähmiýete eýedir. Rus dili diňe bir ders däl, eýsem ol halkara gatnaşyklarynyň, uly ylmy maglumatlaryň we baý edebi mirasynyň açarydyr.

Häzirki zaman orta mekdeplerinde rus dili sapaklarynyň guralyşy düýpli kämilleşdirildi. Däp bolan, ýagny diňe maglumat bermäge esaslanýan usullardan innowasion we interaktiw tehnologiýalara geçilmegi okuw prosesiniň netijeliligini täze derejä çykarýar. Bu çemeleşme okuwçyny diňe bir diňleýji däl, eýsem sapagyň işjeň gatnaşyjysyna öwürýär we onuň dile bolan höwesini has-da artdyrýar. Bu ugurda esasan hem sapaklarda interaktiw tagtalaryň, elektron sözlükleriň we multimedia serişdeleriniň ulanylmagy, okuwçylara diliň fonetikasyny we grammatikasyny janly keşpde öwrenmäge mümkinçilik berýär.

Şeýle hem, häzirki wagtda esasy üns okuwçynyň diňe bir grammatikany bilmegine däl, eýsem erkin geplemegine  gönükdirilýär. Sapaklarda guralýan dialoglar, “tegelek stollar” we oýnalýan sahnalar dili amaly taýdan özleşdirmäge ýardam edýär. Rus dili sapaklarynyň rus edebiýatynyň we medeniýetiniň nusgalary bilen utgaşdyrylyp geçilmegi bolsa okuwçylarda dünýägaraýşyň kemala gelmegine, beýleki halklaryň gymmatlyklaryna hormat goýmagyna itergi berýär.

Rus dili sapaklarynda gazanylýan ähli üstünlikler we innowasion ösüşler “Türkmenistanda daşary ýurt dillerini okatmagyň Konsepsiýasynyň” iş ýüzünde ornaşdyrylmagy bilen gös-göni baglanyşyklydyr. Gahryman Arkadagymyzyň başyny başlan hem-de Arkadagly Gahryman Serdarymyz tarapyndan amala aşyrylýan bu strategik resminama orta mekdeplerde rus dilini diňe bir ders hökmünde däl, eýsem halkara bilim giňişligine utgaşmagyň möhüm guraly hökmünde okatmagy öňde goýýar.

Konsepsiýa laýyklykda, rus dilini öwretmek başlangyç synplardan başlap, ýokary synplara çenli yzygiderli dowam etdirilýär. Bu bolsa okuwçynyň dil baýlygynyň her ýyl has-da kämilleşmegine we hünär ugruna gönükdirilmegine şert döredýär. Resminamanyň esasy maksady – mekdepden uçurym bolýan ýaşlaryň rus dilini halkara derejesinde kabul edilen derejelerde kämil özleşdirmegini gazanmakdyr. Bu bolsa türkmen ýaşlarynyň dünýäniň islendik ýokary okuw mekdebinde bäsleşige ukyply bolmagyny üpjün edýär. Konsepsiýa rus dili mugallymlarynyň sanly tehnologiýalary ulanmak, täzeçe baha bermek usullaryny özleşdirmek baradaky talaplaryny ýokarlandyrdy.

Mekdeplerde döredilýän lingafon otaglary we dil merkezleri hem hut şu Konsepsiýanyň miweleridir. Konsepsiýada rus dili diňe bir aragatnaşyk serişdesi hökmünde däl, eýsem türkmen medeniýetini dünýä tanyşdyrmagyň guraly hökmünde hem garalýar. Okuwçylar rus dilinde öz Watanymyz, milli mirasymyz barada gürrüň bermegi öwrenýärler, bu bolsa olaryň watançylyk terbiýesini halkara gatnaşyklary bilen utgaşdyrýar. Şeýlelikde, bu döwlet ähmiýetli Konsepsiýa rus dili sapaklarynyň mazmunyny täzeledi we ony döwrüň döwrebap bilim ulgamyna doly laýyk getirdi. Rus dili sapaklarynda Magtymguly Pyragynyň, Abdylla Şabendäniň we beýleki türkmen nusgawy şahyrlarynyň eserleriniň rus dilindäki terjimeleri bilen tanyşdyrylmagy uly terbiýeçilik ähmiýetine eýedir. Bu bolsa okuwçylarda iki halkyň edebi baglanyşyklaryna bolan düşünjesini berkidýär.

“Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan - bedew batly at-myradyň mekany” ýylynda Gahryman Arkadagymyzyň hem-de Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň parasatly ýolbaşçylygynda rus dilini öwrenmek ýaşlarymyz üçin dünýä ylmyna, tehnologiýasyna we parahatçylykly hyzmatdaşlyga açylýan giň ýoldur. Garaşsyz Watanymyzda rus diliniň orta mekdeplerde döwrebap usullar bilen okadylyşy ýaş nesilleriň zehinini açmaga, olaryň bäsleşige ukyply şahsyýetler bolup ýetişmegine gönükdirilendir. Gahryman Arkadagymyzyň başyny başlan Arkadagly Gahryman Serdarymyz tarapyndan dowam etdirilýän milli bilim syýasaty esasynda durmuşa geçirilýän bu işler, Türkmenistan Watanymyzyň halkara bilim giňişligindäki ornuny has-da berkitmäge hyzmat edýär.

Ýelena ABLESENOWA,
Aşgabat şäherindäki Saparmyrat Türkmenbaşy adyndaky ýöriteleşdirilen umumybilim berýän mekdep-internatynyň rus dili mugallymy.