Bilim ulgamynyň innowasion ösüşi
17-01-26
Hormatly Prezidentimiziň parasatly döwlet syýasatynyň netijesinde Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe ýurdumyzda ylmy we bilimi düýpli ösdürmek, onuň gazananlaryny milli ykdysadyýetde netijeli ulanmak, halkyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini yzygiderli ösdürmek ýaly möhüm işler esasy ileri tutulýan ugurlaryň hataryna çykaryldy. Bilim ulgamyndaky öňde goýlan wezipeleriň üstünlikli durmuşa geçirilmegi bu ugurda oňyn netijeleriň gazanylmagyny şertlendirdi. Döwrüň talap edýän ugurlary boýunça hünärmenleri taýýarlamak babatdaky wezipeler häzirki zaman ylym we bilim ulgamyny mundan beýläk-de özgertmegiň esasy ugry bolup durýar we bu täze garaýyşlar ýaş nesliň okadylyşynyň mazmunyna hem düýpli täsirini ýetirdi.
Hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow bu ugra aýratyn ähmiýet berip: «Milli bilim ulgamyny kämilleşdirmek, ýokary ylmy mümkinçiligi bolan giň gözýetimli, maksadaokgunly, innowasion tehnologiýalary dolandyrmaga ukyply, ýokary hünärli, taýýarlykly ýaşlary terbiýeläp ýetişdirmek boýunça ähli tagallalar ediler. Bilim bermekde sanly tehnologiýalar giňden ulanylyp, uzak aralykdan okatmak we maglumatlary alyşmak işleri amala aşyrylar. Bu çäreler ýurdumyzyň ýokary okuw mekdeplerinde berilýän bilimiň hilini dünýäde iň ýokary derejä çykarmaga mümkinçilik berer» diýip belläp geçdi. Şeýlelikde, ähli ösüşleriň pugta binýadyny düzýän ylym-bilim ulgamynyň işi döwrüň talabyna görä, dünýä ülňülerine laýyk derejede yzygiderli kämilleşdirilýär. Häzirki wagtda ylym we ýokary tehnologiýalar boýunça iri halkara guramalary hem-de ylym merkezleri bilen uzak möhletleýin halkara hyzmatdaşlygyna kuwwatly itergi berildi. Aýratyn hem, bu ulgamda ylmy-tehniki innowasion ösüşlere, öňdebaryjy işläp taýýarlamalar tejribelerine, sanly bilime we sanly ykdysadyýete, täze hünär ugurlarynyň açylmagyna uly ähmiýet berilmegi öňegidişligiň gazanylmagyny has-da işjeňleşdirdi.
Ýurdumyzyň hem-de türkmen ykdysadyýetiniň pudaklarynyň ösüşiniň toplumlaýyn maksatnamalaryny durmuşa geçirmek üçin zerur şertleri döretmek hormatly Prezidentimiziň ylmy jemgyýetçiliginiň öňünde goýýan möhüm wezipesidir. Şol belent maksatlara ýetmekde döwletimiziň eýeleýän orny diňe bir ylym we bilim ulgamlarynyň hemmetaraplaýyn ösüşini üpjün etmek, maddy-enjamlaýyn binýady döwrebaplaşdyrmak hem-de pugtalandyrmak däl-de, eýsem, halkara hyzmatdaşlygy höweslendirmek arkaly öňdebaryjy tejribeleri netijeli peýdalanmak, halkara derejeli hünärmenleri ýetişdirmek bilen kesgitlenilýär. Hut şu wajyp wezipelerden ugur alnyp, her ýylda ýurdumyzyň ýokary okuw mekdeplerinde täze hünär ugurlary hem döredilýär, bilim alýan talyplaryň sany ýylsaýyn artýar. Bitarap Türkmenistan häzirki wagtda dünýäniň onlarça döwleti bilen ykdysady we medeni gatnaşyklary yzygiderli ösdürýär. Şonuň üçin döwür her bir hünärmeniň daşary ýurt dilleriniň birnäçesini bilmegini talap edýär.
Dil her bir döwletiň ykdysady kuwwatyny, ösüşini, halklaryň milli özboluşlylygyny, maddy, medeni derejesini, şeýle hem öňdebaryjy tejribeleri öwrenmekde, bilmekde hem gymmatly serişde bolup durýar. Döwlet dili bolan türkmen dilimizden başga-da, ählumumy ykdysadyýete üstünlikli goşulyşmagyň dili hökmünde iňlis dili, milletara gatnaşyklaryň dili hökmünde rus dili öwrenilýär. Ýurdumyzyň ýokary okuw mekdepleriniň hem-de orta mekdepleriň maksatnamasyna ýapon we koreý dilleri hem girizildi. Bilim ulgamynyň kompýuterleşdirilmegi, sanly bilim ulgamynyň döredilmegi zehinli ýaşlarymyzyň durmuşyň islendik ugurlarynda akylly-başly iş alyp barmaklaryna oňyn täsirini ýetirýär. Bilimiň esasy maksady bolsa sazlaşykly ösen, durmuş babatda işjeň we döredijilikli şahsyýeti kemala getirmekden ybaratdyr. Häzirki türkmen jemgyýetini dünýewi-syýasy, durmuş-ykdysady hem-de ruhy ahlak taýdan özgertmek bilim ulgamynda milli ýörelgelerimize laýyklykda amala aşyrylýar.
Ýurdumyzyň her bir raýatynyň öz arzuwlaryny amala aşyrmagy we durmuş taýdan üstünlik gazanmagy üçin zerur şertleri emele getirmek hormatly Prezidentimiziň durmuşa ornaşdyrýan özgertmeleriniň esasyny düzýär. Ýurdumyzda ýokary ahlak terbiýeli, döwrebap aň-düşünjeli, ylymly-bilimli, sagdyn bedenli nesli kemala getirmek babatda toplumlaýyn we sazlaşykly esasda alnyp barylýan işleriň ählisi döwletiň we jemgyýetiň ösüşinde özüniň aýdyň netijelerini görkezdi. Beýik maksatlar rowaçlyklara, uly üstünliklere beslenýär. Berkarar Diýarymyzyň ösüşiniň häzirki döwürdäki batly gadamlary Watanymyzyň dünýädäki abraý-mertebesini, şan-şöhratyny artdyrmak bilen bir hatarda, ösüşiň türkmen ýoluny hem-de onuň rowaçlygyny äleme äşgär etdi. Jemgyýetiň kämil gurluşynyň kemala getirilmegi üçin alnyp barylýan il-ýurt, umumadamzat bähbitli işler, tutuş sebitiň ösüşine itergi berýän beýik başlangyçlar halkymyzda hormatly Prezidentimize bolan buýsanjy, döredijilikli zähmete bolan hyjuwy has-da artdyrdy.
Goý, ýurdumyzyň beýik ösüşlerinde biz ýaşlaryň ylym-bilim kuwwatyna aýratyn ähmiýet berýän türkmen halkynyň Milli Lideriniň hem-de Arkadagly Gahryman Prezidentimiziň janlarynyň sag, ömürleriniň uzak bolmagyny, il-ýurt bähbitli, dünýä ähimýetli alyp barýan işleriniň elmydama rowaç almagyny tüýs ýürekden arzuw edýäris!
Begenç AMANOW,
Myrat Garryýew adyndaky Türkmenistanyň Döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň Kazyýet lukmançylygy we hukuk kafedrasynyň mugallymy.
Ynsanperwerlik, haýyr-sahawatlylyk jemgyýetiň gymmatlyklardyr
Her bir ýurduň bagtyýarlygy, abadançylygy ösüp gelýän ýaş nesil hakdaky aladalardan gözbaş alýar. Şoňa görä-de, Garaşsyz Watanymyzda durmuş goraglylygyny üpjün etmek, maşgalany goldamak, enäniň we çaganyň saglygyny goramak, bu ugurlaryň kanunçylyk binýadyny pugtalandyrmak meselelerine uly ähmiýet berilýär.
GDA giňişliginde medeni-ynsanperwer hyzmatdaşlygy
Mälim bolşy ýaly, ýakynda paýtagtymyzda möhüm halkara çäresi – Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisi üstünlikli geçirildi. Türkmenistanyň Arkalaşykda başlyklyk etmeginiň Konsepsiýasyny amala aşyrmagyň çäginde guralan bu mejlis arkalaşyk we doganlyk ruhy bilen ynsanperwer gatnaşyklary ilerletmegiň, ykdysady hyzmatdaşlygy pugtalandyrmagyň ugrunda täze mümkinçilikleri döretdi.
Halkara gatnaşyklaryň ynsanperwer ugurlary
Garaşsyz, Hemişelik bitarap Türkmenistanyň daşary syýasaty Türkmenistanyň Konstitusiýasy, Türkmenistanyň konstitusion kanunlary, beýleki kadalaşdyryjy hukuk namalary, halkara hukugynyň umumy ykrar edilen ýörelgeleri we kadalary, şeýle hem Türkmenistanyň gatnaşýan halkara şertnamalary we konwensiýalary esasynda amala aşyrylýar.
Berkarar döwletimizde ynsanperwer ýörelgeleriniň dabaralanmasy
Gahryman Arkadagymyzyň beýik başlangyçlaryny mynasyp dowam etdirýän Arkadagly Serdarymyzyň parasatly baştutanlygynda adam hakda alada ýurdumyzda alnyp barylýan durmuş ugurly döwlet syýasatynyň baş ugrudyr. Munuň özi ähli ulgamlarda, ilkinji nobatda, halkyň bähbidine gönükdirilip amala aşyrylýan beýik işlerde, döwletli tutumlarda, Gahryman Arkadagymyzyň nusgalyk göreldesi bilen berk eýerilýän we jemgyýetimiziň agzybirligini has-da pugtalandyrýan ynsanperwer ýörelgelerde aýdyň ýüze çykýar.
ARASSAÇYLYK – SAGDYNLYGYŇ SAKASY
Biziň jan-saglygymyz iýýän zatlarymyza we olaryň hiline baglydyr. Eziz Diýarymyzyň ajaýyp tebigaty, baý ösümlik dünýäsi bar. Tebigatyň goralmagy, arassalygy we gözelligi barada biziň ata-babalarymyz müňýyllyklaryň dowamynda alada edip gelipdirler. Muňa pederlerimiziň ýer-toprak hakynda aýdan atalar sözleri-de, tebigaty baýlaşdyrmak, gözelleşdirmek barada geçiren çäreleri-de aýdyň mysal bolup biler.
HORMATLY PREZIDENTIMIZ SERDAR BERDIMUHAMEDOW:
– Häzirki döwürde Garaşsyz Türkmenistan öz ösüşiniň täze tapgyryna gadam basdy. Bu döwür «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy» diýlip atlandyryldy. Ösüşiň şu täze döwründe biz öz öňümizde has belent maksatlary goýduk.