Gahryman Arkadagymyzyň saglygy goraýyş ulgamynda başyny başlan giň möçberli özgertmeleriniň hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda üstünlikli amala aşyrylmagy esasynda ýaş nesilleriň saglygynyň berkidilmegi, sazlaşykly ösüşi, sagdyn durmuş ýörelgeleriniň wagyz edilmegi möhüm wezipeleriň hatarynda kesgitlenildi. Şunda Watanymyzyň bagtyýar nesilleriniň beden we ruhy taýdan sagdyn bolmagyny gazanmak, enäniň, çaganyň saglygyny goramak döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biridir. Şunuň bilen baglylykda, Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň halkymyzyň dünýä nusgalyk ynsanperwer ýörelgelerini esasy ugur edinýändigini bellemek gerek.

Çagalar sagaldyş-dikeldiş merkezinde işleýän her bir lukmanyň, hünärmeniň öňünde durýan wezipeler anyk kesgitlenildi. Olaryň agzybirlikli tagallasy netijesinde, möhüm wezipeler üstünlikli amala aşyrylýar. Şunda çagalaryň sazlaşykly ösüşine, saglyk ýagdaýynyň doly derejede dikeldilmegine aýratyn ähmiýet berilýär. 

Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň ýardam bermeginde operasiýa geçirilen çagalaryň bu ýerde degişli dikeldiş bejergilerini alýandyklary barada aýdyldy. Çagalaryň saglygyny dikeltmekde dürli oýnawaçlaryň, beýleki serişdeleriň kömegine bil baglanylýar. Lukmançylyk ylmynyň we köpýyllyk tejribäniň görkezişi ýaly, munuň özi lukmançylyk hyzmatlarynyň netijeli häsiýete eýe bolmagynda aýratyn ähmiýete eýedir.

Berkarar döwletimizde yglan edilen 2026-njy — «Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany» ýylynda ynsanperwer ýörelgeleri esasy ugur edinýän gaznanyň döredilmegine 5 ýyl doldy. Şoňa görä, maslahatda bu şanly sene mynasybetli guraljak çäreler boýunça özara pikir alyşmalar boldy. Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky çagalar sagaldyş-dikeldiş merkeziniň direktory häzirki wagtda lukman Arkadagymyzyň tagallasy bilen işlenip taýýarlanylan “Saglyk” Döwlet maksatnamasynyň rejelenen görnüşine laýyklykda, çagalaryň sazlaşykly ösüşine, sagdyn nesiller bolup ýetişmeklerine döwlet derejesinde uly ähmiýet berilýändigini nygtady.

Häzirki döwürde ýurdumyzda ösüp gelýän ýaş nesilleri durmuş taýdan goldamak, howandarlyga mätäç çagalaryň saglygynyň dikeldilmegine ýardam bermek, olaryň bagtyýar durmuşda ýaşamagy üçin amatly şertleri döretmek hormatly Prezidentimiziň döwlet syýasatynyň esasy ugurlarynyň biri hökmünde kesgitlenendir. Şunda Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň dünýä nusgalyk ynsanperwer işleri alyp barýandygyny bellemek ýakymly. Gaznanyň ýardam bermeginde körpe nesilleriň saglygyny goramak, howandarlyga mätäç çagalara degişli bejergi işlerini geçirmek boýunça ägirt uly işler amala aşyrylýar. Munuň özi ýurdumyzda çagalaryň bagtyýar durmuşynyň üpjün edilmegine uly ähmiýet berilýändiginiň aýdyň mysalydyr.

Türkmenistan --Birleşen Milletler Guramasynyň yglan eden Durnukly ösüş maksatnamalaryny yzygiderli we üstünlikli durmuşa geçirýär diýip, döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedow belleýär. Dünýä bileleşigi bilen BMG-niň we beýleki abraýly düzümleriň çäklerinde çaganyň saglygyny, olaryň hukuklaryny goramak, adamzadyň ahlak-demokratik ýörelgeleri esasynda terbiýelemek we bilim bermek, eneleriň we çagalaryň hukugyny hem-de bähbitlerini goramak boýunça beýleki halkara guramalar bilen netijeli hyzmatdaşlygyň ösdürilmegine we bu ugurdaky tagallalaryň utgaşdyrylmagyna möhüm ähmiýet berilýär. Şunuň bilen baglylykda, garaşsyz döwletimiz birnäçe möhüm halkara-hukuk kadalaryna, şol sanda çagalaryň durmuşyny, goraglylygyny we ösüşini üpjün etmek boýunça Bütindünýä Jarnama, BMG-niň çagalaryň hukuklaryny goramak baradaky Konwensiýa goşuldy.

Birleşen Milletler Guramasynyň Çagalar gaznasynyň Ýerine ýetiriji geňeşiniň we zenanlaryň derejesi baradaky Komissiýanyň agzasy bolmak bilen, Türkmenistan çagalaryň saglygyny goramak, olara ýokary hilli bilim bermek, geljek nesilleriň durmuş goraglylygyny üpjün etmek boýunça bilelikde ägirt uly işleri alyp barýar. Milli Liderimiz bu ugurlar boýunça giň hyzmatdaşlygy, şol sanda ýurdumyzda enäni we çagany goramak baradaky maksatnamalaryň üstünlikli durmuşa geçirilmegine işjeň gatnaşýan ÝUNISEF bilen özara gatnaşyklarynyň ösdürilmegine möhüm ornuň degişlidigini belleýär. Döwlet Baştutanymyz Gurbanguly Berdimuhamedowyň ýolbaşçylygynda Türkmenistan lukmançylyk hyzmatlaryny ýola goýmak babatda ýokary netijelere eýe boldy. Keselleriň sanyny azaltmak, eneleriň we çagalaryň ölümini peseltmek, şeýle hem çagalaryň immunizasiýasynyň we beýlekileriň ýokary derejesi ýaly ugurlar hut şeýle üstünliklere degişlidir. Milli Liderimiziň başlangyjy boýunça çilimkeşlige garşy strategiýa işlenip taýýarlanyldy we ol durmuşa geçirilýär. Bedenterbiýe-sport hereketi barha giň gerime eýe bolýar.

Çaganyň ene süýdi bilen iýmitlendirilmegi we gan azlyga garşy göreş boýunça milli maksatnamanyň üstünlikli ýerine ýetirilmegi, iri halkara guramalary tarapyndan ýokary baha mynasyp boldy. Hususan-da ýurdumyzyň çaga dogrulýan öýleriň ählisi diýen ýaly BSGG-nyň bilermenler tarapyndan resmi taýdan ykrar edilen “Çaga hoşmeýilli garamagyň hassahanasy” diýen ýokary halkara derejä mynasyp boldy. Türkmenistanda maşgalanyň, enäniň we çaganyň saglygyny goramaga, ösüp barýan ýaş nesilleri terbiýelemegä we olara bilim bermäge döwlet tarapyndan goldaw bermegiň toplumlaýyn ulgamy döredildi. Munuň özi kanunçylyk üpjünçiliginden başlap, ulgama dünýäniň öňdebaryjy tejribesini ornaşdyrmaga bolan aralygy öz içine alýar. Çagalaryň beden we ruhy taýdan ösüşi, olaryň ukyplaryny we zehinlerini açyp görkezmekleri üçin sagdyn durmuş gurşawynyň döredilmegine häzirki zaman mugallymçylyk maksatnamalary, bilim özgertmeleri, şeýle hem olaryň okadylmagyna, saglygynyň goralmagyna, sportuň ösdürilmegine, peýdaly dynç alyş düzüminiň işjeňleşdirmegine ägirt uly döwlet serişdeleri gönükdirilýär.

Köp çagaly maşgalalara hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň adyndan täze öýleriň berilmegi hemmetaraplaýyn aladanyň esasy ugurlarynyň biri bolup durýar. Her ýylda sekiz we ondan köp çagany dünýä indiren hem-de ösdürip ýetişdiren enelere Türkmenistanyň “Ene mähri” atly hormatly atlary berilýär. Paýtagtymyzda we ýurdumyzyň ähli sebitlerinde gurlan häzirki zaman “Ene mähri” lukmançylyk merkezleri ilata diňe bir ýokary derejeli lukmançylyk kömegini bermek bilen çäklenmän, eýsem, eneleriň we çagalaryň saglygyny berkidilmegine, maşgalanyň meýilnamalaşdyrylmagyna gönükdirilen barlaglary geçirýän iri ylmy merkezleri bolup durýarlar.

Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe il-günüň bagtyýar durmuşda sagdyn we uzak ýaşamagy ugrunda taýsyz tagallalary edýän Gahryman Arkadagymyzyň hem-de Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň janlary sag, ömürleri uzak bolsun, il-ýurt bähbitli beýik işleri mundan beýläk-de rowaçlyklara beslensin!

Ziýada KADAMOWA,
Myrat Garryýew adyndaky Türkmenistanyň döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň Enäniň we çaganyň saglygyny goraýyş okuw-ylmy merkeziniň bir ýaşa çenli çagalar bölüminiň bölüm müdiri, lukmançylyk ylymlarynyň kandidaty.