Bitaraplyk – parahatçylygyň nusgalyk ýoly

10-12-25

Häzirki zaman syýasy dünýäsiniň wakalary Türkmenistan döwletimiziň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýyna doly ygrarly bolup gelýändigini jahana aýan etdi. Şu ýyl Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýyna 30 ýyl bolýar. Bitaraplygy BMG tarapyndan ýörite Kararnama bilen ykrar edilen döwletimiz geçen döwürde BMG-niň iň ynamdar hem strategik hyzmatdaşyna öwrüldi. Muny biz Bitarap döwletimiziň halkara giňişligindäki ýokary abraýynda, Milletler Bileleşigindäki mynasyp ornunyň barlygynda hem aýdyň görýäris. 

Parahatçylygyň, durnukly ösüşiň tarapynda çykyş edýän döwletimiz özüniň Bitaraplyk hukuk ýagdaýynyň mümkinçiliklerinden peýdalanyp, islendik dawaly meseläni gepleşikler arkaly çözmek, parahatçylyk we ynanyşmak arkaly ählumumy howpsuzlygyň we durnukly ösüşiň üpjün edilmegini gazanmak ugrunda uly işleri durmuşa geçirýär. Ştab-kwartirasy Aşgabatda ýerleşýän BMG-niň Merkezi Aziýa üçin öňüni alyş diplomatiýasy boýunça sebit merkeziniň işine ýakyndan ýardam berip, sebitde agzybirligi, bir-birege düşünişmegi, dost-doganlygy pugtalandyrmaga, köpugurly hyzmatdaşlygy ösdürmäge berýän ýakyn ýardamlary bilen hem Türkmenistan Milletler Bileleşiginiň uly ynamyna eýe bolup, iň ýakyn hyzmatdaşyna öwrüldi.

Bitarap döwletimiz diňe bir bu merkeziň işine berýän kömek-goldawlary bilen däl, eýsem, bütin dünýäniň bähbitlerini nazarlap amala aşyrýan ägirt işleri, şeýle hem Milletler Bileleşiginiň belent münberinden yzygiderli öňe sürýän umumadamzat ähmiýetli başlangyçlarydyr teklipleri bilen hem uly abraýa eýedir. Muňa Gahryman Arkadagymyzyň hem-de Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň BMG-niň Baş Assambleýasynyň mejlislerinde eden çuň mazmunly çykyşlary hem-de ähli halklaryň bähbidine gönükdirip beýan eden wajyp başlangyçlary şaýatlyk edýär. Ýeri gelende, Bitaraplykda geçilen 30 ýylyň dowamynda şol başlangyçlar boýunça BMG-niň Baş Assambleýasynyň ýörite Kararnamalarynyň ençemesiniň kabul edilendigini bellemek has-da ýakymly. Sözümiz gury bolmaz ýaly, şol Kararnamalaryň käbirini agzap geçeliň:

Häzirki ajaýyp döwrümizde agzybir halkymyzyň gadymdan gelýän parahatçylyk söýüjilik, ynsanperwerlik ýörelgeleriniň dowam etdirilmegi netijesinde ata Watanymyzyň hemişelik Bitaraplyk hukuk derejesiniň halkara ähmiýeti yzygiderli ýokarlanýar. Gahryman Arkadagymyz tarapyndan başy başlanan hem-de Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň mynasyp dowam etdirmeginde üstünlikli durmuşa geçirilýän deňhukuklylyk, özara düşünişmek, hoşniýetli goňşuçylyk, oňyn Bitaraplyk ýörelgelerine esaslanýan daşary syýasatymyz dünýä bileleşiginde giň goldaw tapýar. Elbetde, şeýle beýik maksatlara ýetmek üçin, ilkinji nobatda, parahatçylygyň, abadançylygyň bolmagy zerur.

Ata Watanymyzyň Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň Kararnamalary bilen üç gezek ykrar edilen hemişelik Bitaraplyk hukuk derejesine eýe bolmagynyň 30 ýyllygyna beslenýän Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýyly ýurdumyz üçin aýratyn mana eýedir. Çünki bu ýylda Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň parasatly baştutanlygynda döwletimiz häzirki döwrüň ýagdaýlaryny we geljekki mümkinçilikleri hasaba almak bilen, özara bähbitli gatnaşyklaryň ugurlaryny giňeldip, daşary ýurtly hyzmatdaşlar bilen netijeli gatnaşyklary barha ösdürýär. Muňa mysal höküminde şu ýylyň awgust aýynda «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda ýokary guramaçylykly geçirilen Birleşen Milletler Guramasynyň Deňze çykalgasy bolmadyk ösüp barýan döwletler boýunça üçünji maslahatyny görkezmek bolar. Şeýle hem ýakynda Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň 80-nji sessiýasynyň 18-nji plenar mejlisinde «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda geçirilen halkara maslahat bilen bagly «Awaza syýasy Jarnamasy» atly Kararnama biragyzdan kabul edildi. Bu Kararnama hemişelik Bitarap ýurdumyzyň şan-şöhratyny ýene bir ýola äleme ýaýdy.

Ýurdumyzyň sebitde we dünýäde asudalygy, dost-doganlyk gatnaşyklaryny pugtalandyrmak babatyndaky başlangyçlary halkara resminamalaryň onlarçasynda öz beýanyny tapýar. Halkymyzyň milli ýörelgeleri bilen sazlaşýan Bitaraplygymyzyň sebitde durnuklylygyň üpjün edilmegine hyzmat edýändigi bagtyýar watandaşlarymyzyň kalbyny buýsanja besleýär. Şol ýörelgeler goňşy ýurtlar hem-de dostlukly halklar bilen gatnaşyklarymyzyň barha berkemegini şertlendirýär. Oňyn Bitaraplyk ýörelgesine esaslanylyp işjeň durmuşa geçirilýän «Açyk gapylar» syýasaty, daşary ýurt maýa goýumlarynyň goralmagynyň kepillendirilmegi, telekeçilik üçin amatly şertleriň döredilmegi, şeýle hem ýurdumyzyň örän baý tebigy serişdeleri, amatly geosyýasy ýagdaýy, syýasy durnuklylyk daşary ýurt maýadarlaryny özüne çekýär. Görnüşi ýaly, ýurdumyz halkara gatnaşyklarda parahatçylygy, medeni dialogy, hoşniýetli goňşuçylygy, birek-birege hormat goýmagy ilerledip, parahatçylyk döredijilikli daşary syýasaty üstünlikli amala aşyrýar.

Goý, Garaşsyz, hemişelik Bitarap Watanymyzyň halkara abraýyny barha belende galdyrýan türkmen halkynyň Milli Lideriniň hem-de Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň janlary sag, ömürleri uzak bolsun! Halk üçin, Watan üçin, eşretli döwür üçin yhlas siňdirip, durmuşa geçirýän tutumly işleri mundan beýläk hem rowaç alsyn!

Ogulbäbek ARAZNAZAROWA,
Myrat Garryýew adyndaky Türkmenistanyň Döwlet lukmançylyk uniwersitetiniň Lukmançylyk fizikasy we informatikasy kafedrasynyň mugallymy.

16a135604b3f75.jpeg
Ynsanperwerlik, haýyr-sahawatlylyk jemgyýetiň gymmatlyklardyr

Her bir ýurduň bagtyýarlygy, abadançylygy ösüp gelýän ýaş nesil hakdaky aladalardan gözbaş alýar. Şoňa görä-de, Garaşsyz Watanymyzda durmuş goraglylygyny üpjün etmek, maşgalany goldamak, enäniň we çaganyň saglygyny goramak, bu ugurlaryň kanunçylyk binýadyny pugtalandyrmak meselelerine uly ähmiýet berilýär.


16a134ec8b4f4d.jpeg
GDA giňişliginde medeni-ynsanperwer hyzmatdaşlygy

Mälim bolşy ýaly, ýakynda paýtagtymyzda möhüm halkara çäresi – Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygynyň Hökümet Baştutanlarynyň Geňeşiniň mejlisi üstünlikli geçirildi. Türkmenistanyň Arkalaşykda başlyklyk etmeginiň Konsepsiýasyny amala aşyrmagyň çäginde guralan bu mejlis arkalaşyk we doganlyk ruhy bilen ynsanperwer gatnaşyklary ilerletmegiň, ykdysady hyzmatdaşlygy pugtalandyrmagyň ugrunda täze mümkinçilikleri döretdi.


16a134f4aead86.jpeg
Halkara gatnaşyklaryň ynsanperwer ugurlary

Garaşsyz, Hemişelik bitarap Türkmenistanyň daşary syýasaty Türkmenistanyň Konstitusiýasy, Türkmenistanyň konstitusion kanunlary, beýleki kadalaşdyryjy hukuk namalary, halkara hukugynyň umumy ykrar edilen ýörelgeleri we kadalary, şeýle hem Türkmenistanyň gatnaşýan halkara şertnamalary we konwensiýalary esasynda amala aşyrylýar.


16a134316a8180.jpeg
Berkarar döwletimizde ynsanperwer ýörelgeleriniň dabaralanmasy

Gahryman Arkadagymyzyň beýik başlangyçlaryny mynasyp dowam etdirýän Arkadagly Serdarymyzyň parasatly baştutanlygynda adam hakda alada ýurdumyzda alnyp barylýan durmuş ugurly döwlet syýasatynyň baş ugrudyr. Munuň özi ähli ulgamlarda, ilkinji nobatda, halkyň bähbidine gönükdirilip amala aşyrylýan beýik işlerde, döwletli tutumlarda, Gahryman Arkadagymyzyň nusgalyk göreldesi bilen berk eýerilýän we jemgyýetimiziň agzybirligini has-da pugtalandyrýan ynsanperwer ýörelgelerde aýdyň ýüze çykýar.


16a1357490feea.jpeg
ARASSAÇYLYK – SAGDYNLYGYŇ SAKASY

Biziň jan-saglygymyz iýýän zatlarymyza we olaryň hiline baglydyr. Eziz Diýarymyzyň ajaýyp tebigaty, baý ösümlik dünýäsi bar. Tebigatyň goralmagy, arassalygy we gözelligi barada biziň ata-babalarymyz  müňýyllyklaryň dowamynda alada edip gelipdirler. Muňa pederlerimiziň ýer-toprak  hakynda  aýdan atalar sözleri-de, tebigaty baýlaşdyrmak, gözelleşdirmek barada geçiren çäreleri-de aýdyň mysal bolup biler.

Bash surat - 2022.jpg
HORMATLY PREZIDENTIMIZ SERDAR BERDIMUHAMEDOW:

– Häzirki döwürde Garaşsyz Türkmenistan öz ösüşiniň täze tapgyryna gadam basdy. Bu döwür «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy» diýlip atlandyryldy. Ösüşiň şu täze döwründe biz öz öňümizde has belent maksatlary goýduk.