Limonyň peýdasy
19-04-23
Taryhy maglumatlara görä limon takmynan XII-nji asyrda peýda bolupdyr. Onuň watany Hytaý, Hindistan we Ýuwaş ummanynyň adalary hasaplanylýar. Limonyň bir düýp agajyndan 300-350 miwe hasyl alyp bolýar. Ol 40 ýyldan köp ýaşamaýar. Ol ýazda gülleýär, tomusda miwe berip başlaýar, güýz we gyş aýlary ýaşyl miweleri saralýar. Boýy 5-7 metre çenli ýetýär.
Bişip ýetişen limonyň umumy agramynyň 3,5 göterimi şekerden ybarat. Orta asyrlarda limon ýylan zäherine we ýokançly kesellere garşy güýçi derman hökmünde ulanylypdyr. Limonyň 5% göterimi kislotadyr. 2003-nji ýylyň 8-nji ýanwarynda ,,dünýädäki iň agyr limon hasaba alyndy . Ol Ysraýylyň Kefar Zeitm fermasynda ödürilip ýetişdirildi . Onuň agramy 5 kilogram265 gram boldy. Dünýäde iň köp limon öndürýän ýurtlara: Meksika, Hindistan, Argentina we Brazilýa degişlidir. Gadymda limon gaty seýrek bolany üçin patyşalara sowgat edilipdir.
Limon suwy mör-möjekleri daşlaşdyrýar. Ony sowadyjyda 1 ýarym aýa golaý wagt saklap bolýar. Limonyň düzümindaki maddalar bedendäki zäherli birleşmeleri çykarmaga we adamy horlandyrmaga uly kömek edýär. Arassaçylyk üçin limon suwy hojalyklarda peýdalanylýar. Naharyň şoryny aýyrmakda hem limon suwyny ulanýarlar. Limona duz aralaşdyrylyp şerbeti zeňlän metallaryň zeňini aýyrmakda we arassalamakda möhüm orny eýeleýär.
Taýýarlan Bilbil SEÝITGULYÝEW,
Türkmenistanyň Inžener-tehniki we ulag kommunikasiýalary institutynyň Bedenterbiýe kafedrasynyň mugallymy.
TÜRKMEN TOPRAGY DERMANLYK ÖSÜMLIKLERE BAÝ TOPRAK
Türkmen halkynyň Milli Lideri Gahryman Arkadagymyzyň, Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň pähim-paýhasy, egsilmez yhlasy bilen ýurdumyzda halkymyzyň eşretli ýaşaýşyna gönükdirilen giň gerimli özgertmeler, asylly başlangyçlar, tutumly işler üstünlikli durmuşa geçirilýär. Ýurdumyzyň gazanan üstünliklerini wagyz etmek bilen bagly wezipäniň täze çemeleşmeleri talap edýändigi mälimdir.
MUKADDES GYMMATLYK
Hormatly Prezidentimiziň nygtaýşy ýaly, parahatçylyk we dostluk dünýädäki iň uly gymmatlykdyr. Türkmenler adamzat taryhynyň ähli döwürlerinde hem bu gymmatly kadalara ygrarly bolan halkdyr. Aziýany we Ýewropany birleşdirýän türkmen topragy hemişe parahatçylygyň, ygtybarlylygyň we howpsuzlygyň sebiti hökmünde giňden tanalypdyr.
BEDEW BATLY, AT-MYRATLY ÝYLYMYZ
Ata-babalarymyzyň asyrlar boýy kemala getirip, umumadamzat gymmatlygyna öwrülen bedew atlarymyzyň gadyr-gymmaty ajaýyp zamanamyzda has hem arşa göterildi. Hormatly Prezidentimiz “Bagtyýar türkmen halkynda buýsanmaga, guwanmaga zat kän. Ata-babalarymyzyň döreden maddy gymmatlyklarynyň naýbaşylarynyň biri hasaplanýan türkmen bedewleri halkymyzyň buýsanjydyr” diýip belleýär. Hakykatdan hem bedew halkymyzyň şany-şöhraty, milli buýsanjy, göz guwanjydyr.
DAŞARY ÝURT DILLERINI ÖWRENMEK DÖWRÜŇ TALABY
Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe ýaş nesilleriň sazlaşykly ösüşi üçin ähli zerur şertler döredilýär. Gahryman Arkadagymyzyň, Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň tagallalary bilen ýaşlaryň döwrebap bilim almaklaryna, dünýä dillerini öwrenmeklerine, saýlap alan kärlerine eýe bolmaklaryna, ylmy işlerini alyp barmaklaryna, aň-paýhas ösüşine, döredijilik başarnyklaryny durmuşa geçirmeklerine, sport bilen meşgullanmaklaryna uly ähmiýet berilýär.
Watanymyzyň rowaçlygynyň we ählumumy abadançylygyň bähbidine strategik hyzmatdaşlyk
Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow oňyn Bitaraplyk, parahatçylyk söýüjilik we netijeli hyzmatdaşlyk ýörelgelerine esaslanýan daşary syýasat strategiýasyny yzygiderli durmuşa geçirýär.
HORMATLY PREZIDENTIMIZ SERDAR BERDIMUHAMEDOW:
– Häzirki döwürde Garaşsyz Türkmenistan öz ösüşiniň täze tapgyryna gadam basdy. Bu döwür «Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy» diýlip atlandyryldy. Ösüşiň şu täze döwründe biz öz öňümizde has belent maksatlary goýduk.